Parochie Sint-Bernadette Gent

Zou je de wenkbrauwen fronsen of zou je blij zijn indien je dochter en haar man  -die reeds vier jaar uitkeken naar een zwangerschap-  via in-vitrofertilisatie (proefbuisbaby) eindelijk in verwachting geraakten? Vind je dat een aantal pauselijk uitspraken echt onfeilbare uitspraken zijn, m.a.w. dat ze voor eeuwig en altijd onbespreekbaar en onbetwistbaar zijn, of is de onfeilbaarheid van de paus volgens jou niet meer van deze tijd? Ben je voorstander van een democratische kerkstructuur of herken je je meer in de visie dat de H. Geest via de hiërarchische kerkstructuur werkt (van bovenaf)? Vind je ook dat echtgescheidenen die een nieuwe relatie aangingen,  beter eerst deze tweede relatie afbreken, alvorens ze te communie mogen gaan of zie je dat anders?   

Zou je je zoon of dochter afraden om voorbehoedsmiddelen te gebruiken en vind je het ook beter dat ze zich onthouden vóór het huwelijk, of ben je er vooral om bezorgd dat de jonge mensen ‘veilig vrijen’? Zou je aanvaarden dat de priesterwijding -in de toekomst- niet meer gebonden is aan het verplichte celibaat? Zou je nog eucharistie vieren wanneer een priester-voorgangster aan het altaar staat?  Zou je gelukkig zijn indien je zoon -homo- thuis komt met de boodschap dat hij een warme relatie heeft met een andere man of vind je dit verwerpelijk? Volg  je getrouw de richtlijnen van het kerkelijk leergezag of neem je af en toe een persoonlijk standpunt in?…

Een greep uit de vele vragen waarmee geloofsgenoten soms  worstelen. De antwoorden op deze vragen zijn niet zomaar meningen of voorkeuren, in de zin van ‘ik hou meer van Chopin dan van Bach, of ik eet  liever een bepaalde groente die een ander dan weer niet lust’. Het gaat om overtuigingen die met ons geloof en ons leven te maken hebben. In de antwoorden bekent men kleur, geeft  men vorm aan zijn visie op leven en geloof.  

Toegegeven, de vragen klinken ook retorisch, want iedereen weet wel dat vele mensen in Sint-Bernadette  er meningen op na houden die soms afwijken van die van het kerkelijk leergezag. Dit moet kunnen, want ook binnen de katholieke kerk geldt dat in laatste instantie een mens zijn geweten moet volgen. Met recht en rede is de gewetensvrijheid één van de belangrijkste leerstellingen van de Roomse kerk!

Niets aan de hand dus, of toch? Indien men zich bekent tot lid van een organisatie, kan men dan tezelfdertijd op een aantal essentiële punten anders  -ja, geheel anders-  denken dan de leiding van die organisatie?  Of, in hoeverre kan een kerklid  er blijvend visies op na houden die sterk afwijken van die van de Romeinse kerk? Zijn er grenzen? Of beleven we in onze moederkerk de laatste decennia een soort protestantse situatie, met onderscheiden en uiteenlopende geloofsvisies?

In 1995 al schreef Frans Verleyen -de toenmalige hoofdredacteur van Knack- een boekje waarin hij haarscherp vaststelde dat heel wat katholieken in hun denken en doen fundamenteel afwijken van de orthodoxe katholieke geloofsleer. In ‘Want buiten is het koud’ suggereerde  hij een feitelijk schisma binnen de kerk, omwille van het grote verschil in visie tussen de kerk in Rome en de doorsnee katholiek in de lage Landen.  Zijn boekje was niet bepaald ingegeven door liefde voor de kerk, maar het had alvast één grote verdienste: hij daagde de katholieken uit om eerlijk en consequent te zijn,…maar buiten was het te koud!’

Vele generatiegenoten verlieten ondertussen de kerk en kwamen dus in de koude terecht. Anderen ‘bleven binnen’   en slaagden er in om hun geloof te beleven en tezelfdertijd kritisch te blijven t.a.v. aan aantal theologische en morele standpunten van het leergezag. Op zichzelf is dit niet evident! Loyaal blijven én toch afstand nemen,  is soms dansen op een dunne koord!  Hoe houdt men het evenwicht? Wie kan terugvallen op een warme parochiegemeenschap, voelt waarschijnlijk minder scherp hoe koud het buiten is, wanneer een of andere uitspraak uit Rome door onze kerk waait.

Voor velen onder ons geldt, wat ooit iemand op het kerkplein zei: ‘zonder onze parochie, zonder Bernadette, zou ik waarschijnlijk al hebben afgehaakt.’

De grote kerk van Rome zou je kunnen vergelijken met een reuzeschip.  In de geesten van nogal wat mensen in onze parochie vaart dit schip niet altijd de koers van deze tijd. De meest kritische parochianen, vinden zelfs dat de kerk in West-Europa schipbreuk aan het lijden is.  Op zichzelf is het geen ramp wanneer een bepaald  type kerk ten onder gaat. Het zou maar een drama zijn als tezelfdertijd het christelijk verhaal, het testament van Jezus van Nazareth,  samen met dat schip zou kelderen. En eerlijk gezegd, we denken niet dat dit zó is.  Er zijn redenen om hoopvol te zijn! Want op de golven van deze tijd drijft veel wrakhout, de beste stukken van het christelijk geloof zinken niet! En er zijn nogal wat mensen die met die beste stukjes christendom samen een vlotje bouwen en de storm trotseren. In Bernadette proberen we dat althans. En het lukt!  

 Jaak Van Vooren